Long · Short
Giao dịch spot chỉ có một chiều: mua rẻ bán đắt — tức chỉ cược được vào chiều tăng. Đó là long. Mua Bitcoin ở 60.000 USD, bán 66.000 USD thì lãi 10%; bán 54.000 USD thì lỗ 10%. Đúng như trực giác.
Short là giao dịch đảo ngược thứ tự: bán đắt trước, mua rẻ sau. Về nguyên lý, đó là cấu trúc “mượn coin bán ở 60.000 USD, khi giá xuống 54.000 USD thì mua lại để trả” — khoản chênh 6.000 USD là của bạn. Ngược lại, giá lên 66.000 USD thì phải mua đắt hơn để trả, lỗ đúng chừng ấy. Ngày nay trên các sàn futures coin (hợp đồng vĩnh cửu), quy trình này được giản lược thành một hợp đồng: một nút bấm là có vị thế short.
Trước cùng một chuyển động giá, long và short phản ứng đối xứng như gương. Giá +10% thì long +10%, short -10% (tính theo đòn bẩy 1x). Vì thế short vừa là công cụ tìm lợi nhuận trong thị trường giảm, vừa được người đang cầm spot dùng như bảo hiểm giảm rủi ro rớt giá (hedge).
Điều cần cẩn trọng cũng khác nhau theo chiều. Lỗ tối đa của long là hết vốn, nhưng short thì về lý thuyết giá có thể tăng vô hạn nên không có trần lỗ kể cả không dùng đòn bẩy (trên tài khoản futures thực tế, ký quỹ cạn là bị thanh lý cắt ngang). Futures vĩnh cửu còn có funding — khoản tiền long và short trả qua lại — nên giữ vị thế lâu thì chi phí có thể tích tụ bất kể hướng.
Cuối cùng, điều quan trọng nhất: chọn long hay short rốt cuộc là chọn “giá sắp tới tăng hay giảm”, mà bản thân việc đoán đúng hướng đó khó hơn ta tưởng rất nhiều. Công cụ được mở rộng ra hai chiều, chứ xác suất đoán đúng không hề tăng lên.
What the data actually shows
Barobara đếm toàn bộ hồ sơ quá khứ của hàng chục tín hiệu biểu đồ Bitcoin, và sau khi tín hiệu xuất hiện, số lần giá tăng và giảm phần lớn gần 50-50. Tức là câu trả lời trung thực của dữ liệu: khó mà biết trước nên đứng về phía long hay short chỉ bằng tín hiệu biểu đồ. Phân phối đầy đủ theo từng tín hiệu xem ở bộ thống kê tín hiệu, các chi phí chắc chắn phải trả bất kể hướng (phí giao dịch, funding) xem ở tổng hợp phí. Tất cả đều là hồ sơ quá khứ, không phải dự đoán.
Common misconceptions
“Long là đầu tư, short là cờ bạc?” Hai bên là cùng một cấu trúc giao dịch, chỉ ngược hướng. Short khác ở chỗ không có trần lỗ, và trong những giai đoạn thị trường đi lên dài hạn thì về thống kê nó bất lợi — khác tính chất vậy thôi, chứ chẳng bên nào cao quý hay thấp kém hơn về đạo đức.
“Thị trường giảm thì cứ short là xong?” Giữa thị trường giảm vẫn liên tục có những cú bật mạnh (short squeeze), nên đúng hướng mà lệch nhịp vẫn có thể bị thanh lý. Và vấn đề muôn thuở vẫn còn nguyên: nhận định “bây giờ là thị trường giảm” chỉ được xác nhận khi mọi chuyện đã qua.
FAQ
Q. Không có coin thì có short được không?
Được. Trên sàn futures (hợp đồng vĩnh cửu), chỉ cần nạp ký quỹ là mở được vị thế short mà không cần cầm coin thật, vì quy trình mượn coin đem bán đã được giản lược thành hợp đồng. Nhưng kèm theo đó là các luật chơi riêng của futures: đòn bẩy, thanh lý, funding.
Q. Mở long và short cùng lúc thì sao?
Cùng khối lượng thì giá đi đâu lãi lỗ cũng triệt tiêu lẫn nhau, gần như trung lập. Đổi lại, phí và funding của cả hai phía vẫn chảy đều. Nếu không nhằm mục đích hedge hay một chiến lược đặc biệt, với người mới đây dễ thành cấu trúc chỉ tổ chất chi phí.